Հայաստանում կազմակերպված «Խաղաղության կամուրջ» նախաձեռնության շրջանակում հայ և ադրբեջանական քաղաքացիական հասարակության ներկայացուցիչների հանդիպումները, իմ կարծիքով, իրական երկխոսություն չեն, այլ «խաղաղության իմիտացիայի» գործընթացի մաս են։ Այս եզրահանգումը հիմնված է մի քանի կարևոր փաստերի վրա, որոնք ցույց են տալիս գործընթացի ֆարսային բնույթը և դրա անհամատեղելիությունը Ադրբեջանի պետական քաղաքականության հետ։

Առաջինը՝ պատվիրակության կազմի աննորմալ փոփոխությունն է։ Նախորդ հանդիպումների համեմատ այս անգամ ներգրավված են եղել անձինք, որոնց անունները հանրային դաշտում գրեթե անհայտ են։ Նրանց ներկայացրած կազմակերպությունները, որպես իրական կազմակերպություններ, գոյություն չունեն կամ ստեղծվել են հանդիպումից անմիջապես առաջ։ Այս փաստը հստակ ցույց է տալիս, որ գործընթացը կազմակերպված է ոչ թե ազատ և անկախ քաղաքացիական հասարակության կողմից, այլ Բաքվի կողմից։

Երկրորդը՝ նման ձևաչափի հիմնական նպատակն է ստեղծել տպավորություն, թե խաղաղության նախաձեռնություններին ընդդիմացողները խաղաղության դեմ են։ Սա ստեղծագործական մանիպուլյացիա է, քանի որ հայ հանրությունը բնականորեն խաղաղասեր է և պատրաստ է առաջ գնալ։ Սակայն դա չի նշանակում, որ պետք է անտեսել Ադրբեջանի պետական քաղաքականության հստակ ագրեսիվ բաղադրիչները։

Ադրբեջանի նախագահ Իլհամ Ալիևի վերջին հայտարարությունները, մասնավորապես՝ «France 24»-ին տված հարցազրույցը, խաղաղության խոսույթի հետ անհամատեղելի են։ Խաղաղության ձգտող պետությունը երբեք չէր զարգացնի «Արևմտյան Ադրբեջան» կոչվող զավթողական կոնցեպտը, չէր մտցնի այն դասագրքեր և չէր դաստիարակում սերունդներ այդ մտայնությամբ։ Ալիևի «արևմտյան ադրբեջանցիներ» տերմինի օգտագործումը և «ներկայիս Հայաստան» ձևակերպումը փաստում են, որ խոսքը պատմության «բռնացման» փորձ է և հեռուն գնացող ծրագրերի մաս է։

Ադրբեջանական կողմի հայտարարությունը, թե Հայաստանի առաջիկա խորհրդարանական ընտրությունները կարող են որոշիչ լինել խաղաղության գործընթացի համար, նույնպես բաց միջամտություն է Հայաստանի ներքին գործերին։ Ադրբեջանը արդեն տևական ժամանակ շատ ուղիղ միջամտում է Հայաստանի գործերին, ինչի ամենավառ ապացույցը Սահմանադրության փոփոխության պահանջն է։

Այս ամենի հետ մեկտեղ պետք է նաև հիշել, որ Ադրբեջանը ոչ միայն պահանջներ է ներկայացնում, այլև շարունակում է ամրապնդել իր դիրքերը Հայաստանի օկուպացված տարածքներում։ Ստեղծվել է մի իրավիճակ, երբ Բաքուն արդեն իրեն թույլ է տալիս ազդել Հայաստանի քաղաքական գործընթացների վրա։

Ինչ վերաբերում է Ադրբեջանում հանրային տրամադրություններին, այնտեղ գործում է «մեկ բերանով խոսելու քաղաքականություն», և այդ մեկ բերանով խոսում է Իլհամ Ալիևը։ Խաղաղության մասին խոսքը չի կարող համատեղելի լինել գերիների պահման, տարածքային պահանջների և ագրեսիվ պետական դիսկուրսի հետ։ Այս ամենը ցույց է տալիս, որ «Խաղաղության կամուրջ» նախաձեռնությունը, ցավոք, ոչ թե խաղաղության, այլ Բաքվի քաղաքական նպատակների ծառայող գործիք է։