Հունվարի 21-ին ողջ աշխարհը նշում է հայտնի խորհրդային կոմպոզիտոր Առնո Բաբաջանյանի ծննդյան 105-ամյակը։ Նրա ստեղծագործությունները, որոնք հայտնի են իրենց մեղեդայականությամբ և խորությամբ, շարունակում են հիանալ սերունդներին։
Առնո Բաբաջանյանի կյանքը բարեկեցության և հաջողության պատմություն է։ Նրա երաժշտական տաղանդը դրսևորվել է դեռ մանկության տարիներին։ 11 տարեկան հասակում նրա «Պիոներական քայլերթը» հրատարակվեց 1000 օրինակ տպաքանակով։ Դեռահաս տարիքում նա արժանացավ առաջին մրցանակին Երևանի կոնսերվատորիայի դաշնակահարների մրցույթում։
Այնուամենայնիվ, նրա ճանապարհը դեպի ճանաչում հեշտ չէր։ 17-ամյա Բաբաջանյանը, որը փորձում էր մեկնել Մոսկվայի կոնսերվատորիա՝ ուսանելու, հայտնվեց Գնեսինների անվան ուսումնարանում։ Իր հայրենիքի իշխանությունները դեմ էին նրա մայրաքաղաք մեկնելուն առանց իրենց համաձայնության։ Ելենա Գնեսինան, ուսումնարանի հիմնադիրներից մեկը, կարողացավ զսպել երիտասարդի բարկացած հայրենակիցներին և նրան ընդունեց չորրորդ կուրս։
Առնո Բաբաջանյանի կարիերան բարձունքներ է հասնելու շատ արագ։ 30 տարեկանում նա արժանացավ Ստալինյան մրցանակի, իսկ երեք տարի անց՝ 33 տարեկան հասակում, նրա «Դաշնամուրային տրիոն» հնչեց Ստալինի հուղարկավորության ժամանակ։
Բայց իրական համաժողովրդական փառքը նրան բերեց 1956 թվականին՝ «Առաջին սիրո երգը» ֆիլմից հետո։ Ռաշիդ Բեյբութովի կատարմամբ դարձած այս երգը դարձավ հսկայական հիթ, թեև ժամանակակից ճաշակով այն կարող է թվալ քաղցր և պարզունակ։
Կոմպոզիտորի որդին՝ Արա Բաբաջանյանը, հիշում է մի դեպք, երբ նրան և իր հայրին թալանեցին խուլիգանները։ Թեև խլեցին ժամացույցն ու փողը, նրանք ճանաչեցին «Առաջին սիրո երգը» ֆիլմի կոմպոզիտորին դեմքով և ամեն ինչ վերադարձրին։
Բաբաջանյանի ստեղծագործական մեթոդը բնորոշ էր իր պարզությամբ։ Մի անգամ, երբ ռուս դերասան Արմեն Ջիգարխանյանը հյուրընկալվեց նրա տանը, հարցրեց, թե ինչպես է նա երաժշտություն գրում։ Բաբաջանյանի պատասխանը մեկ բառ էր՝ «Լսում եմ»։
Առնո Բաբաջանյանի կյանքը, թեև երջանիկ, բայց կարճ էր։ Նա մահացավ 62 տարեկանում՝ լեյկեմիայի դեմ պայքարից հետո։ Բայց նա կարողացավ շատ երկար ապրել այս հիվանդությամբ, որը 50-ականների ԽՍՀՄ-ում համարվում էր մահացու։ Նա անընդհատ բուժվում էր Փարիզում՝ ֆրանսիացի խոշորագույն արյունաբաններից մեկի մոտ։
Նրա հիթերի մեծ մասը կատարում էր ադրբեջանցի երգիչ Մուսլիմ Մագոմաևը, իսկ բառերը գրում էր ռուս բանաստեղծ Ռոբերտ Ռոժդեստվենսկին։ Նրանց համագործակցությունը հանգեցրեց «Վերադարձրու ինձ երաժշտությունը», «Հարսանիքը», «Երկրի լավագույն քաղաքը», «Մի շտապիր» և «Նոկտյուրնը» հայտնի երգերի ստեղծմանը։
Առնո Բաբաջանյանի ստեղծագործությունները շարունակում են ոգեշնչել և հիանալ աշխարհի բոլոր անկյուններում։ Նրա երաժշտությունը դարձել է խորհրդային և հետխորհրդային ժամանակների երաժշտական մշակույթի անբաժանելի մասը։