Հայաստանում ապօրինի ծագում ունեցող գույքի բռնագանձման թեման միշտ էլ եղել է այս իշխանության կողմից կիրառվող ամենապոպուլյար քաղաքական գործիքներից մեկը։ Տարիներ շարունակ դրանով են կերակրել հասարակությանը՝ հույսեր ներշնչելով, որ պետությունը պայքարում է «թալանների» դեմ։ Չնայած նախկին իշխանությունների «թալան» հասկացությունը վաղուց արդեն կորցրել է իր նախկին ազդեցությունը քաղաքացիների վրա, հատկապես այն ամենից հետո, ինչ ՔՊ-ականները են արել պետության գլխին՝ դատարկելով պետական բյուջեն, այնուամենայնիվ ընտրություններից առաջ այն կրկին սկսել են շահարկել՝ չհասկանալով, որ դա իրենց շահերից չի բխում։
Այս հարցի շուրջ հայտարարություններն ու հայտարարությունները հարյուրավոր անգամներ են հնչել, սակայն իրականությունը զգալիորեն տարբերվում է այդ հռահոսական խոսքից։ Իրենց արարքներով իշխանությունները վաղուց արդեն «լվացել են» նախկինների գլուխը, բայց նրանով, որ ապօրինի գույքի բռնագանձման արդյունքները չեն երևում։ Տարիներ շարունակ խոսում են միլիարդավոր դրամների ու հազարավոր գույքերի մասին, բայց տակը դատական ճշմարտություն չկա։
Գլխավոր դատախազությունը վերջերս հրապարակել է տվյալներ, որոնց համաձայն՝ 2020 թվականի սեպտեմբերից 2025 թվականի դեկտեմբերի 31-ն ընկած ժամանակահատվածում դատարաններում քննվում են 155 հայց, որոնց ընդհանուր հայցագինը կազմում է 595 միլիարդ 817 միլիոն դրամ։ Այդ հայցերով պահանջվում է բռնագանձել 324 շարժական, 1463 անշարժ գույքեր և 440 իրավաբանական անձանցում մասնակցություն։ Սակայն այս ամբողջ ճնշող թվերի ֆոնին, օրինական ուժի մեջ մտած դատական վճիռը միայն մեկն է։
Այդ վճիռը կայացվել է 2025 թվականի դեկտեմբերի 31-ին և վերաբերում է Երևան քաղաքի Վարդանանց փողոցում գտնվող բնակարանին և Կոտայքի մարզի Առինջ համայնքում գտնվող բնակելի տանը։ Դրանց ընդհանուր միջին շուկայական արժեքը կազմում է 300 միլիոն 650.000 դրամ (շուրջ 750.000 ԱՄՆ դոլար)։ Բացի այդ, վճիռի հիման վրա պետությանը փոխանցվել է 50.000 եվրոյին համարժեք 20 միլիոն 634.000 դրամ և 878.000 դրամ։
Այսպիսով, այսքան տարվա ընթացքում ապօրինի գույքի բռնագանձման շրջանակներում հաշտության համաձայնություն է կնքվել ընդամենը 10 անգամ։ Դրանցով պետությանն են փոխանցվել 7 անշարժ և 2 շարժական գույք։ Դրամական միջոցների մասին խոսքը դեռ ավելի զիջում է։ Ընդհանուր առմամբ, վերադարձվել է 5 միլիարդ 126 մլն դրամ, որը, այսօրվա փոխարժեքով, կազմում է գրեթե 13 մլն դոլար։
Այս թիվները ցույց են տալիս, որ իշխանությունների հայտարարությունների և իրականության միջև անհաղթահարելի խաթառ է։ Նրանք շարունակում են պտտել նույն սկավառակը՝ խոսելով հազարավոր գույքերի ու հարյուր միլիարդավոր դրամների մասին, մինչդեռ իրականում վերադարձվել է մի քանի հարյուր միլիոն դրամ։
Այս ամենը հիշեցնում է այն իրավիճակը, երբ իշխանությունները փորձում են մոռացության տալ իրենց արածները՝ մատնացույց անելով նախկին իշխանություններին։ Նրանք մատնում են նախկինների «թալանը», որպեսզի իրենց թալանը չտեսնեն։ Կարծում են, թե ժողովուրդը կույր է ու չգիտի, թե ինչպես են իրենք հարստանում օրինական ու անօրինական միջոցներով, ինչպես են գաղտնի որոշումներով միլիարդներ հանում պետական բյուջեից։
Այսպիսով, ապօրինի գույքի բռնագանձման թեմայի շուրջ հայտարարությունները դարձել են իշխանությունների կողմից կիրառվող հզոր քարոզչական գործիք, որը նպատակ ունի ժողովրդի ուշադրությունը հեռացնել իրական խնդիրներից և ուղղել այն դեպի անցյալը։