Փետրվարի 1-ին լրանում է Ռուսաստանի առաջին նախագահ Բորիս Նիկոլաևիչ Ելցինի ծննդյան 95-ամյակը։ Այդ առթիվ, ինչպես հայտնի է դարձել, ՌԴ նախագահ Վլադիմիր Պուտինը հեռախոսազրույց է ունեցել Ելցինի այրու՝ Նաինա Միտրոֆանովնա Ելցինայի հետ։ Կրեմլի խոսնակ Դմիտրի Պեսկովը հրաժարվել է մանրամասնել զրույցի բովանդակությունը։

Այս իրադարձությունը հիշեցնում է ոչ միայն Ռուսաստանի պատմության կարևոր էջերից մեկը, այլև այն հարցը, որը մնում է պատմաբանների և քաղաքագետների քննարկման առարկա՝ Բորիս Ելցինի և Վլադիմիր Պուտինի հարաբերությունները։

Ելցինը 1999 թվականի դեկտեմբերի 31-ին վաղաժամ կերպով հրաժարվել է նախագահի պաշտոնից՝ իշխանությունը փոխանցելով իր իրավահաջորդին՝ Պուտինին։ Նախքան այդ, Ելցինը զբաղեցրել է մի շարք բարձր պաշտոններ՝ ԽՍՀՄ Անվտանգության դաշնային ծառայության (ՊԱԿ) տնօրենի, ՌԽՍԴՀ Գերագույն Խորհրդի նախագահի և Ռուսաստանի վարչապետի պաշտոնները։ Պուտինի քաղաքական կարիերան սկսվել է 1990 թվականին, երբ նրան Լենինգրադի քաղաքապետ Անատոլի Սոբչակի կողմից օգնական է նշանակվել։

Բորիս Ելցինի ժառանգությունը բազմաշերտ է և հակասական։ Նրան հաճախ անվանում են «խորհրդային բռնապետության գերեզմանափորը»։ Չնայած նրան, որ նրա կյանքի մեծ մասը անցել է որպես կոմունիստական ծառայող, Ելցինի հետ կապված են երկու հիմնարար իրադարձություն, որոնք փոխեցին Ռուսաստանի և ողջ ԽՍՀՄ-ի պատմության ընթացքը։

Առաջինը 1990 թվականի հունիսի 12-ին ՌԽՍԴՀ Գերագույն Խորհրդի առաջին համագումարի կողմից ընդունված «Պետական ինքնիշխանության մասին» հռչակագիրն է։ Այս փաստաթուղթը ճանաչում էր Ռուսաստանի կողմից միութենական բոլոր հանրապետությունների ժողովուրդների ազատ ինքնորոշման իրավունքը, ինչը դարձավ Խորհրդային Միության անկման գլխավոր գործոններից մեկը։

Երկրորդը՝ 1991 թվականի օգոստոսի 19-ի պետական հեղաշրջման փորձի կանխումն է։ Չնայած այն հանգամանքին, որ որոշ շրջանակներում պնդում են, որ այս իրադարձությունը նախապես ծրագրվել էր ԽՍՀՄ վերջին նախագահ Միխայիլ Գորբաչովի կողմից, Ելցինը ժողովրդի հիշողության մեջ մնացել է որպես ժողովրդավարության և քաղաքացիական ազատությունների պաշտպան։

Այսօր Ռուսաստանում Ելցինի հանդեպ վերաբերմունքը զգալիորեն տարբերվում է նրա ժամանակակից գնահատականներից։ Նրան հաճախ ներկայացնում են որպես «գերեզմանափոր» և «Արևմուտքի գործակալ», որի իշխանության տարիներին Ռուսաստանը «ծնկի են իջեցրել» ԱՄՆ-ը և Մեծ Բրիտանիան։ Այս պատկերը ստեղծվում է, որպեսզի ընդգծի Պուտինի՝ որպես Ռուսաստանը «ոտքի կանգնեցնող, ռուսական հողերը միավորող ուժեղ առաջնորդի» կերպարը։

Այս համատեքստում Ելցինի 95-ամյակի առթիվ Պուտինի հետ հեռախոսազրույցը կարելի է դիտարկել որպես ոչ միայն սիրալիր հարգանքի, այլև քաղաքական հայտարարություն։ Այն հիշեցնում է, որ Պուտինյան Ռուսաստանում խորհրդային բռնապետ Ստալինն անհամեմատ ավելի բարձր վարկանիշ ունի, քան՝ առաջին նախագահ Ելցինինը։

Այսպիսով, Ելցինի հիշատակը և նրա ժառանգությունը շարունակում են լինել ռուսական քաղաքականության և ինքնության հիմնական թեմաներից մեկը, որի շուրջ պայքարում են տարբեր քաղաքական ուժեր՝ իրենց ռազմավարական նպատակներին համապատասխան։